Empati nedir?

tarafından
1
Empati nedir?

Empati nedir? aslında gündelik yaşamımızda sürekli karşılaştığımız kavramların başında gelir. İnsanın insanı anlaması, insanın bir canlıyı anlaması nihayetinde insanın bir varlığı en etkili biçimde anlamasının kelime karşılığına empati denmektedir. Burada şu kavram öne plana çıkmaktadır; her insanın bu dünyaya olaylara ve olgulara bakış açıları farklıdır. Bu bakış açısındaki farklılık kişinin deneyimlerine ve algı biçimine göre değişkenlik göstermektedir. Buradan hareketle denebilir ki bir insanı daha iyi anlayabilmek için dünyaya onun bakış açısı ile bakmak bakarak o kişiyi anlama ve algılama biçimidir. Empati Nedir? denildiğinde kişilerin birbirinin dünya görüşüne uyum sağlayarak anlamasıdır denilebilmektedir.

Empati bir insanın hemen karşısında yer alanın yerine kendini koyarak onun düşünce biçimi ile düşünmek, duygularını ve asıl düşüncesini tam olarak anlayabilmek, hissetmektir. Karşıdaki insanın penceresinden dünyaya bakmak ve onun bakışı ile o pencere dışında olanları görebilmeyi, hissedebilmeyi, davranışının asıl sebebini ve neden o şekilde bir düşünceye sahip olduğunu anlayabilme becerisidir. Bu beceri geliştirilebilir ve daha sonradan da kazanılabilen bir beceridir. Bunun tek koşulu ise kendi yargıları ve düşünce sistemi ile kişinin yargı ve düşünce sistemini karıştırmamaktır.

Empati Nasıl Gerçekleşir?

Empatinin tam olarak gerçekleşmesi ve oluşabilmesi için belli başlı üç kural bulunmaktadır. Bu kuralları şu şekilde sıralamak mümkündür;

  • Bir insanın kendisini tam olarak bırakıp, zihinsel ve düşünce biçimi, anlayış ve algılama biçimini hiç düşünmeden karşıdaki kişinin dünyasına tamamıyla uyum sağlayıp onun bakış açısı ile yaşananlara ve olaylara bakmak,
  • Karşıdakinin temel duygu ve öz düşüncelerini doğru anlayabilme kabiliyeti geliştirme, hissedebilme,
  • Kişiyi anladığını geri dönüt yardımı ile kişiye aktarabilme ilişkisi

Örnek vermek gerekirse; Toplum içerisinde otururken bir arkadaşınız sizinle özel bir konu hakkında konuşmak istediğini dile getiriyor ve sizi bir köşeye çekiyor. Kendini çok kötü hissettiğini ve artık dayanamadığını ev dahi gitmek istemediğini hem cinsi olan biriyle ilişki yaşamak istediğinden bahsediyor. Bu durumda bu düşünce size ne kadar ters gelirse gelsin kendi düşünce yargınızdan uzaklaşıp o kişinin gözü, düşüncesi ve duyguları ile onu anlayama çalışmak, kendini o kişinin yerine koyarak dinlemeye çalışmak gerekir. Evet, belki bu düşünce biçimi size ters ancak burada söz konusu sizin düşünce biçiminiz değildir. Tek önemli olan o kişinin dünyası ve bakışın açısını yakalamaya çalışmaktır. Bunu başardığınızda emin olun o kişi zaten kendini sorgulayıp doğru yolu bulacaktır.

Empatide Dikkat Edilmesi Gerekenler

Empati her ne kadar kolay gibi görünse de aslında zor bir düşünce biçimidir. Buradaki en büyük sorun, kişi her daim bir şeyi dinlerken kendi düşünce dünyasından kopamaz. Kişi kendi düşünce dünyasından kopamayınca da karşıdaki kişiyi malesef istediği oranda anlayamaz.

Diğer önemli olan ve dikkat edilmesi gereken şey ise; dikkat ve odağın karşıdaki kişinin yerinde olduğunu unutmamasıdır. Tam anlamıyla orada ve o anda kişide olma sürecidir. Empatide özellikle bir de karşıdaki kişinin gündemi kendi düşünce sistemine ters bir yapıda ise, işte o zaman kendimizi karşıdaki kişinin yerine koymakta zorlanırız. Hal böyle olunca da empatik düşünce biçimi gerçekleşmez.

Burada asıl dikkat edilmesi gereken duyulanları yorumlamamak veya onları kendi düşünce süzgecinden geçirmemektir. Dinlediğiniz şeye yorum yaptığınız an empatik düşüncenin büyüsü bozulur.

Mesela karşıdaki kişiyi dinlerken sizin düşüne yapınıza ters bir söz söylediğini varsayalım. Siz hemen sözü alarak olmaz, o güzel bir duygu, ne saçma bir düşünce, tarzı yorum yaptığınızda işte siz o an empatik düşünceden koptunuz demektir. Unutmayın ki size göre doğru olan başkasına göre yanlış olabilir.